صارم آنلاین – دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، منتظر است ایران در برابر فشار اقتصادی او تسلیم شود. اما ممکن است تهران حاضر باشد حتی مدت بیشتری صبر کند.
به گزارش سرویس ترجمه صارم آنلاین، حتی در شرایطی که اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، وعده داده است سطحی از انزوای اقتصادی را علیه ایران اعمال کند که «هرگز پیش از این دیده نشده است»، مقامهای سابق دولت ترامپ، سفیران آمریکا و دیگر کارشناسان خاورمیانه نسبت به این موضوع تردید دارند که تشدید فشارهای اقتصادی بتواند ایران را وادار کند از تمایل خود برای وضع عوارض بر کشتیهایی که از تنگه هرمز عبور میکنند صرفنظر کند و دیگر امتیازاتی را که ترامپ برای پایان دادن به جنگ خواستار آنهاست بپذیرد.
جیمز جفری، سفیر سابق آمریکا که در دوران سه رئیسجمهور، از جمله نخستین دوره ریاستجمهوری ترامپ، در خاورمیانه خدمت کرده است، گفت: این یک کارزار فرسایشی است و مطمئنم وزارت خزانهداری برای پر کردن خلأها یا گسترش دامنه تحریمها، این یا آن مورد را تغییر میدهد. اما پس از ۲۰ سال تحریمهای آمریکا و تجربه ایران در دور زدن آنها، باور اینکه [چیزی تعیینکننده اتفاق بیفتد] دشوار است.
این اظهارنظر، عدم تقارن موجود در این وضعیت را برجسته میکند. دولت ترامپ در آستانه انتخابات میاندورهای مهمی قرار دارد؛ آن هم در شرایطی که جنگی نامحبوب، قیمت نفت را دوباره به حدود ۹۰ دلار در هر بشکه رسانده و با کمرنگتر شدن امیدها به نزدیک بودن توافق صلح، به افزایش هزینه استقراض بلندمدت تا بالاترین سطح در نزدیک به دو دهه گذشته کمک کرده است.
در همین حال، رهبران ایران این درگیری را مسئلهای موجودیتی میدانند و همین امر به تهران انگیزه میدهد که بهجای پذیرش شروطی که معتقد است میتواند موجودیت نظام را به خطر بیندازد، درد و فشار اقتصادی فوقالعادهای را تحمل کند؛ بهویژه در شرایطی که تورم ایالات متحده همچنان بالا مانده و اوراق خزانهداری آمریکا با موج فروش مواجه شدهاند.
بازده اوراق قرضه ۳۰ساله دولت آمریکا، شاخصی که ترامپ در گذشته توجه ویژهای به آن داشته است، روز سهشنبه به بالاترین سطح خود از زمان بحران مالی جهانی رسید.
افزایش بازده این اوراق به بالاترین سطح در نزدیک به دو دهه گذشته، صرفاً ناشی از جنگ ششماهه نیست؛ کمبود جهانی سوخت و بیثباتی گستردهتر باعث شده قیمت انرژی برای مدت طولانیتری بالا بماند و در نتیجه خطر تداوم تورم افزایش یابد. این وضعیت همچنین ریسک بیشتری را متوجه بازارهای جهانی اوراق قرضه کرده است؛ بازارهایی که بارها در برابر شوکهای مرتبط با ترامپ واکنش منفی نشان دادهاند.
جولیا کورونادو، بنیانگذار مؤسسه «مکروپالیسی پرسپکتیوز»، گفت: ما در شرایطی قرار داریم که برای تأمین مالیِ هزینههای هرچه بیشتر، مجبوریم هرچه بیشتر هزینه کنیم.
او افزود که جنگ، «دنیایی پرریسکتر ایجاد کرده است؛ دنیایی مملو از اصطکاکهای بیشتر و شوکهای بیشتر در عرضه».
انگیزه بسیار زیاد ایران برای تحمل و پشت سر گذاشتن این فشارها، یکی از دلایلی است که باعث شده برخی مقامهای سابق دولت آمریکا تردید داشته باشند که محاصره دریایی، با وجود مقیاس بیسابقه آن در دوران مدرن، یا هر راهبرد جدیدی که بسنت ممکن است ارائه کند، بتواند محاسبات ایران را تغییر دهد.
یکی از مقامهای سابق دولت ترامپ که برای ارزیابی صریح تأثیر کارزار فشار اقتصادی آمریکا علیه ایران صحبت میکرد، گفت: به نظرم فشار اقتصادی باید به شیوههای جدیدی بر آنها وارد شود که تاکنون شاهدش نبودهایم تا ذهنیت و رویکرد نظام تغییر کند.
دولت هنوز اعلام نکرده است که قصد دارد چه اقدام دیگری انجام دهد، اما گزینههای موجود شامل هدف قرار دادن بانکهای بزرگ چینی که در تسهیل تجارت نفت ایران نقش دارند، گسترش تحریمهای ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت میکنند و توقیف داراییهای ایران تحت صلاحیت قضایی آمریکا، بهجای صرفاً مسدود کردن آنها، است.
رهبران ایران در اظهارات علنی، تلاشهای آمریکا برای وادار کردن آنها به تسلیم از طریق تحریمها را به تمسخر گرفتهاند.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، روز سهشنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: آمریکاییها فکر میکنند با فشار آوردن بیشتر به ایران میتوانند امتیازهایی بگیرند که هیچگاه بخشی از توافق نبودهاند.
او افزود: «بسنت و [پیت] هگست، وزیر جنگ، کاملاً خارج از حوزه تخصص و توانایی خودشان هستند. دست از انتظار کشیدن برای این گروه دلقکها بردارید تا از کلاهشان خرگوشی بیرون بیاورند و آشفتگیای را که خودتان به وجود آوردهاید، جمع کنید.»
با این حال، دستیاران کاخ سفید همچنان اصرار دارند که اهرم فشار در اختیار آمریکاست.
یکی از مقامهای دولت آمریکا ادعا کرد: تحریمهای خردکننده و یکی از موفقترین محاصرههایی که اقتصاد ایران را فلج کرده است. اهرمهای فشار زیادی وجود دارد که رئیسجمهور میتواند طی هفتهها و ماههای آینده فشار آنها را بیشتر کند.
در شش ماهی که از آغاز جنگ ایران میگذرد، رئیسجمهور مجموعهای از تاکتیکهای فشار را برای اختناق اقتصادی ایران به کار گرفته است؛ از جمله جلوگیری از فروش مهمترین صادرات این کشور ــ نفت ــ در چارچوب محاصره دریایی مداوم بنادر ایران. دولت آمریکا همچنین خریداران خارجی نفت ایران را تحریم کرده، ناوگان کشتیهایی که نفت ایران را جابهجا میکند، هدف قرار داده و تلاش کرده تهران را از شبکههای مالی مورد استفاده برای انتقال پول جدا کند.
اما کسانی که در مذاکرات قبلی درباره ایران مشارکت داشتهاند، میگویند این فشارها برای وادار کردن حکومت به تسلیم شدن بسیار ناکافی است.
علی واعظ، مدیر پروژه ایران در «گروه بحران بینالمللی» که در جریان مذاکرات مربوط به توافق هستهای سال ۲۰۱۵ نقش داشت، گفت: اینکه فشار اقتصادی وجود دارد، غیرقابل انکار است. سؤال این است که آیا نقطه شکست و فروپاشی وجود دارد یا خیر؛ و من میگویم برای حکومتی که برای بقای خود میجنگد… نقطه شکستی وجود ندارد.
با این حال، ترامپ روز سهشنبه همچنان چهرهای صبور از خود نشان داد و این پیام را منتقل کرد که آماده است اجازه دهد کارزار فشار به مسیر خود ادامه دهد.
ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: هیچ مذاکره یا گفتوگویی با جمهوری اسلامی ایران در جریان نیست و برنامهریزی نیز نشده است. محاصره دریایی همچنان با تمام قدرت و بهطور کامل برقرار است. تنگه هرمز باز است. تمام مینهای دریایی برداشته یا منفجر شدهاند. از توجه شما به این موضوع سپاسگزارم!»
یک مقام ارشد کاخ سفید اصرار داشت که ایران مدتها پیش از آنکه درد و فشار ناشی از این وضعیت در آمریکا یا بازارهای جهانی غیرقابل تحمل شود، تسلیم خواهد شد.
با این حال، نشانههایی در داخل کاخ سفید وجود دارد که نشان میدهد پیامدهای اقتصادی این وضعیت به نگرانی فزایندهای تبدیل شده است. جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، هفته گذشته در شبکه فاکس نیوز گفت که نخستین هدف دولت در جنگ ایران این بوده است که «قیمت نفت و گاز را برای آمریکاییها در سراسر کشور پایین نگه دارد». در همین حال، رئیسجمهور بارها تأکید کرده است که رأیدهندگان حاضرند درد و فشار ناشی از افزایش قیمت بنزین را در ازای پایان دادن به برنامه هستهای ایران تحمل کنند.
اما رأیدهندگان دیدگاه ناخوشایندتری دارند. نظرسنجی رویترز/ایپسوس که این هفته منتشر شد، میزان رضایت از عملکرد ترامپ را ۳۳ درصد نشان داد که پایینترین سطح در دوران ریاستجمهوری اوست. بر اساس این نظرسنجی، حدود ۸۰ درصد آمریکاییها ــ شامل ۸۷ درصد دموکراتها و ۷۱ درصد جمهوریخواهان ــ معتقدند جنگ آمریکا علیه ایران «برای یک دوره طولانی ادامه خواهد یافت».
با این حال، برخی مقامهای پیشین دولت ترامپ همچنان امیدوارند که صبر و شکیبایی نتیجهبخش باشد و کارزار فشار اقتصادی دولت موفق شود؛ بخشی از این امید به این دلیل است که آنها گزینههای دیگری را که روی میز قرار دارند ــ از جمله اعزام نیروهای زمینی آمریکا به داخل ایران ــ از نظر سیاسی غیرقابل تحمل و غیرقابلدفاع میدانند.
فرد فلیتز، رئیس پیشین کارکنان شورای امنیت ملی در دولت ترامپ و نایبرئیس بخش امنیت آمریکا در «مؤسسه سیاست اول آمریکا»، پیشبینی کرد که آمریکا ممکن است طی ۳۰ تا ۶۰ روز با «ایرانی متفاوت» روبهرو شود.
فلیتز گفت: فکر میکنم صبر بهترین رویکرد است. باور ندارم که یک حمله نظامی گسترده در شرایط کنونی بتواند تغییری در موضع حکومت ایجاد کند و من قویاً با ایده تصرف جزیره خارک یا اعزام نیروهای آمریکایی مخالفم. مردم آمریکا چنین چیزی را نمیخواهند. این کار واقعاً ما را در یک باتلاق گرفتار خواهد کرد.
این خبر را اینجا ببینید.
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید